Evin Neşeli Köşesi Yazılar

Osmanlı’da Menzil Nedir? Hızlı Bir Seyahat Yolu ve Komik Bir Yolculuk İzmir’de yaşayan biri olarak, trafikte geçirdiğim her saniye biraz daha yaşlanmama sebep oluyor. Tamam, İzmir’de yaşamak her zaman harika. Ama bazen İstanbul’a ya da Antalya’ya gitmek gibi hayallerim oluyor… Tabi ki, oraya ulaşmanın ne kadar zor ve zaman alıcı olduğunu düşündükçe, hemen “Acaba Osmanlı zamanında menzil diye bir şey vardı, o dönemde ulaşım ne kadar kolaydı?” diye soruyorum kendi kendime. Şimdi Osmanlı’da menzil nedir, diye merak eden bir insanız ve bu konuyu bir şekilde eğlenceli hale getirebilir miyiz diye düşünüyorum. Tabii ki! Çünkü ben de çok iyi biliyorum ki,…

Hukukta İrade: Toplumsal Dokunun İçinden Bir Anlatı Kendimi hep etrafımdaki insanların davranışlarına, karar alma süreçlerine ve bunların toplumsal çerçevede nasıl şekillendiğine dair sorular soran biri olarak tanımladım. Bazen bir kahve sohbetinde, bazen uzun yürüyüşlerde… “İrade” sözcüğü bir hukuk metninde ilk bakışta kuru bir terim gibi görünse de insanın kendi yaşamı ve çevresiyle olan ilişkisini anlamaya çalıştığında ardındaki geniş sosyolojik manzara belirir. Okuyucuyla empati kurarak başlamak istiyorum: Hiç sabah uyandığınızda ‘bugün farklı bir şey yapacağım’ deyip, gün içinde çevrenin veya normların kararlarınızı etkilediğini hissettiniz mi? İşte hukukta irade meselesi tam da bu canlı, bazen görünmez etkileşimlerin kesişim noktasında yer alır. Bu…

Ocean 500 mg Kaç Yaş? Bir İlaçla Yaşlanmanın Matematiği Geçen gün bir arkadaşım, yaz tatilinde sahilde güneşlenirken “Ocean 500 mg kaç yaş?” diye sordu. Ben de önce “Ne alaka?” dedim ama sonra fark ettim. Ocean 500 mg, bir Omega-3 takviyesi ve bunu yaşla bağdaştırarak soruyordu. Takviye kullanmanın ne kadar sağlıklı olduğu, yaşlanmayı yavaşlatıp yavaşlatmadığı gibi sorular, hepimizin kafasında dönüp duruyor. Özellikle yaş ilerledikçe, bu tarz takviyelere olan ilgi artıyor. Ben de aslında böyle bir soruya ne kadar “sayısal” bir yanıt verebileceğimizi düşündüm. Çünkü ekonomi okumuş biri olarak, verilerle ilgilenmek bir alışkanlık haline geldi. Ama sonuçta, bu tür takviyelerin “yaş” ile…

Ihlamurlar Altında: Siyaset Bilimi Perspektifiyle Bir Analiz Bir güç ilişkileri ve toplumsal düzen meraklısı olarak “Ihlamurlar Altında”ya baktığımda, öncelikle bireylerin ve kurumların etkileşim biçimlerini anlamaya çalışıyorum. Dizi, bir romantik drama gibi görünse de, politik antropoloji ve sosyoloji perspektifinden incelendiğinde, meşruiyet, katılım, ideoloji ve iktidar ilişkileri üzerine düşündüren katmanlar içeriyor. İnsanlar arasındaki güç dengeleri, kişisel tercihlerin sosyal normlarla çatışması ve bireysel çıkarların toplumsal sorumlulukla kesişimi, diziyi sadece bir aşk hikâyesi olmaktan çıkarıp, toplumsal ve siyasal analiz için verimli bir zemin haline getiriyor. Güç ve İktidar: Karakterler Aracılığıyla Kurumsal Okuma Dizideki karakterlerin her biri, farklı bir iktidar biçimini temsil ediyor. Kimi zaman…

Mes Hangi Okul? İzmir’de yaşıyor olmak, insanı bazen öyle bir hale sokuyor ki, gülmekten başka çare bulamıyorsun. Şehri her köşe başında biraz daha derinlemesine keşfettikçe, insanın içindeki komedyen ortaya çıkıyor. Ve işte böyle bir günde, kafama takılan şeylerden birine odaklandım: Mes hangi okul? Evet, bu soru her İzmirli’nin zaman zaman kafasında yankı yapar. Hani bir yerde birini gördüğünde, ona bakıp “Bu adam kesin hangi okuldandır?” diye geçirirsin. İşte tam olarak bunu anlamaya çalışan, gülmekten kırılan ve bir yandan da ‘gerçekten neler oluyor?’ diye sorgulayan bir ben var. Ve bu yazının amacı, işte o soruyu hep beraber eğlenceli bir şekilde irdelemek.…

M Kısaltması Ne Demek? Hayatın Gizemli Harfini Çözmek M Harfi: Başlangıçta Bir “Merhaba”, Sonra Bambaşka Bir Şey Hayatımda birçok “M” ile karşılaştım. M bir sabah uyanıp fırında pişen sıcacık simit mi, yoksa belki o son dakika arkadaş grubunda verdiğimiz büyük kararların peşinden gelen hayal kırıklığı mı? Belki de bu yazıyı yazmamıza sebep olan “M” harflerinin sırrını çözmekti. Çünkü “M kısaltması ne demek?” sorusunu kendime sormak, İzmir’de bir sabah uykusuz şekilde koltuğuma gömülmüşken aklıma geliveren tuhaf bir düşünceydi. Ve tabii bir de bunu anlatmak için kahveye ihtiyacım vardı. İzmir’de yaşıyorum, bildiğiniz gibi, burada hayat her an bir espri olabilir. Bir arkadaşım…

Yemekten Önce Bismillah Demek Sünnet Mi? Kültürel Görelilik ve Kimlik Üzerinden Bir Bakış Dünya üzerindeki her toplum, yemek ve yiyecek etrafında bir dizi anlam ve ritüel inşa etmiştir. Bazı kültürlerde yemek, sadece bir fiziksel ihtiyaç değil, aynı zamanda toplumsal bağları güçlendiren, kimlik oluşturmanın ve manevi bir deneyim yaşamanın aracı olarak görülür. Peki, bu bağlamda “Bismillah” demek, yani İslam kültüründe yemekten önce Allah’ın adını anmak, sadece bir dini uygulama mı, yoksa daha derin bir kültürel ritüelin parçası mı? Antropolojik bir perspektiften bakıldığında, bu basit gibi görünen eylem, aslında çok daha fazlasını anlatır. Kültürel Görelilik ve Yemek Ritüelleri Birçok kültürde yemek, belirli…

Kars’ın Neyi Meşhur Meyvesi? Bilimsel ve Duygusal Bir Bakış Açısıyla Kars… Birçok insanın aklına soğuk, karla kaplı geniş düzlükler, derin vadiler ve büyükbaş hayvancılık gelir. Ancak, bu coğrafyanın bir başka yönü de var: Meşhur meyvesi. Kars’ın neyi meşhur meyvesi sorusu, cevabını yalnızca yerel halkın değil, gezginlerin, gastronomi meraklılarının ve hatta bilim insanlarının bile tartıştığı bir konu haline gelmiş durumda. Hem analitik hem de insani bir bakış açısıyla bu soruya yaklaşmak istiyorum. Hadi gelin, Kars’ın meyvesi üzerine kafa yoralım! 1. Kars’ın Meşhur Meyvesi: Elma mı, Armut mu? Kars’ın meşhur meyvesi denildiğinde, ilk akla gelen elma ve armut oluyor. Her ikisi de…

Şahıs Şirketi İmza Sirküleri Olur Mu? Edebiyatın Işığında Bir Keşif Bir sabah, pencerenin önünde oturmuş, kahvenin sıcaklığı ellerinizdeyken aklınıza düşer: “Şahıs şirketi imza sirküleri olur mu?” Bu soru sadece ticari bir merak değildir; aynı zamanda bir kimliğin, yetkinin ve kelimelerle kurulan bir dünyanın kapısını aralamak gibidir. Edebiyat bize, metinlerdeki karakterlerin ve yazarın izlerini takip ederek, insan deneyimini ve kurumsal simgeleri anlamayı öğretir. İşte tam da bu noktada imza sirküleri, edebiyatın metaforik ve somut sembolleriyle birleşir; bir belge, bir öykü ve bir yazarın kendini imgeleme biçimi haline gelir. İmza Sirküleri: Bir Belgeler Arası Anlatı Edebiyat kuramcıları, metinleri yalnızca kendi içlerinde değil,…

Vücutta İğne Batması Hissi ve Kaşıntı: Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Kaynakların sınırlılığı ve seçimlerin kaçınılmaz sonuçları üzerine düşündüğümüzde, vücudumuzdaki mikroskobik sinyaller bile ekonomik bir metafor olarak okunabilir. İğne batması hissi ve kaşıntı, çoğu zaman tıbbi olarak sinir sisteminin veya cilt sağlığının bir yansıması olarak açıklansa da, ekonomik bir bakış açısıyla bu hisleri toplumsal kaynak dağılımı, bireysel tercih mekanizmaları ve piyasa dinamikleri üzerinden yorumlamak mümkündür. İnsan bedeni, sınırlı kaynakların optimum kullanımını sorgulayan bir sistem gibidir; her duyum, bir “karar” ve her kaşıntı, bir “dengesizlik” sinyali olarak değerlendirilebilir. Mikroekonomi Perspektifi: Bireysel Kararlar ve Fırsat Maliyeti Mikroekonomide, bireylerin sınırlı kaynaklarını nasıl tahsis ettikleri,…